CGMS PART -141 QUESTION ધોરણ 8 SAT ધોરણ : 8 – ગુજરાતી ના કહેવત

વિભાગ-2: શાળાકીય ક્ષમતા કસોટી (SAT)

ધોરણ 8 - ગુજરાતી (કહેવતો - 50 HOT પ્રશ્નો)

1. 'ખાડો ખોદે તે પડે' - આ કહેવતનો સાચો અર્થ શું થાય?

ખાડો ખોદનાર પડી જાય છે. બીજાનું ખરાબ કરનારનું પોતાનું જ ખરાબ થાય છે. મહેનત વગર ફળ મળતું નથી. જમીન ખોદવી નુકસાનકારક છે.

જવાબ: બીજાનું ખરાબ કરનારનું પોતાનું જ ખરાબ થાય છે.

2. 'નમ્યા તે ગમ્યા' - આ કહેવત દ્વારા કયો ગુણ કેળવવાની શીખ મળે છે?

નમ્રતા ગભરાટ ચાલાકી આળસ

જવાબ: નમ્રતા

3. 'પાકા ઘડે કાંઠલા ન ચડે' - આ કહેવત ક્યારે વપરાય છે?

જ્યારે ઘડો પાકો થઈ જાય ત્યારે. નાનપણમાં સંસ્કાર આપવાની તક ચૂકી ગયા પછી મોટપણે કશું શિખવી શકાતું નથી. જ્યારે કામ પૂરું થઈ જાય ત્યારે. ઘડાને કાંઠલો લગાવવો અઘરો હોય ત્યારે.

જવાબ: નાનપણમાં સંસ્કાર આપવાની તક ચૂકી ગયા પછી મોટપણે કશું શિખવી શકાતું નથી.

4. 'જાગ્યા ત્યારથી સવાર' - આ કહેવતનો ભાવાર્થ શો છે?

સવારે વહેલા ઉઠવું જોઈએ. સવારનો સમય સારો હોય છે. ભૂલ સમજાય ત્યારે તે સુધારી લેવી એ જ સાચો સમય છે. ઉંઘ પૂરી થવી જરૂરી છે.

જવાબ: ભૂલ સમજાય ત્યારે તે સુધારી લેવી એ જ સાચો સમય છે.

5. 'દૂરથી ડુંગર રળિયામણા' - આ કહેવત કઈ પરિસ્થિતિમાં બોલાય છે?

ડુંગર દૂરથી સુંદર લાગે છે એટલે. અજાણી વસ્તુ કે વ્યક્તિ દૂરથી સારી લાગે પણ નજીકથી તેની મુશ્કેલીઓ સમજાય. પ્રવાસમાં ડુંગર જોવા જોઈએ. ડુંગર પર જવું જોખમી છે.

જવાબ: અજાણી વસ્તુ કે વ્યક્તિ દૂરથી સારી લાગે પણ નજીકથી તેની મુશ્કેલીઓ સમજાય.

6. 'કરો તેવું પામો' કહેવત નીચેનામાંથી કોને સમાન અર્થ ધરાવે છે?

જેવું વાવો તેવું લણો લોભે લક્ષણ જાય ઉતાવળે આંબા ન પાકે સંપ ત્યાં જંપ

જવાબ: જેવું વાવો તેવું લણો

7. 'લોભે લક્ષણ જાય' - આ કહેવતનો સૂચિતાર્થ શું છે?

લોભી માણસ ધનવાન બને છે. લોભ કરવાથી માણસનું ચારિત્ર્ય કે રીતભાત બગડે છે. લોભી માણસ લક્ષ્મી પ્રાપ્ત કરે છે. લક્ષણ આપોઆપ સુધરે છે.

જવાબ: લોભ કરવાથી માણસનું ચારિત્ર્ય કે રીતભાત બગડે છે.

8. 'ઘરના છોકરા ઘંટી ચાટે અને પાડોશીને આટો' - આ કહેવત કયા ગુણનો અતિરેક દર્શાવે છે?

પરોપકાર પોતાના સ્વજનની ઉપેક્ષા કરીને બહારનાની મદદ કરવી. દયા ભાવના સામાજિક સેવા

જવાબ: પોતાના સ્વજનની ઉપેક્ષા કરીને બહારનાની મદદ કરવી.

9. 'પારકી આશ સદા નિરાશ' - આ કહેવત શું શીખવે છે?

બીજાની આશા રાખવી જોઈએ. સ્વાવલંબન જ સાચું સુખ છે, બીજા પર આધાર રાખવાથી દુઃખ મળે છે. આશા અમર છે. નિરાશ થવું નહીં.

જવાબ: સ્વાવલંબન જ સાચું સુખ છે, બીજા પર આધાર રાખવાથી દુઃખ મળે છે.

10. 'મન હોય તો માળવે જવાય' - આ કહેવતમાં કઈ શક્તિ પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે?

શારીરિક શક્તિ આર્થિક શક્તિ ઈચ્છાશક્તિ અથવા સંકલ્પશક્તિ બુદ્ધિશક્તિ

જવાબ: ઈચ્છાશક્તિ અથવા સંકલ્પશક્તિ

11. 'ઉતાવળે આંબા ન પાકે' - આ કહેવતનો યોગ્ય ઉપયોગ શોધો.

ઉતાવળ કરવાથી કામ જલ્દી પતે. ધીરજ ધરવાથી જ સફળતા મળે છે. આંબા પાકવા માટે ગરમી જોઈએ. ઉતાવળે કરેલું કામ સારું હોય.

જવાબ: ધીરજ ધરવાથી જ સફળતા મળે છે.

12. 'બોલે તેના બોર વેચાય' - આ કહેવત કઈ ક્ષમતા તરફ ઈશારો કરે છે?

બોર વેચવાની કળા મૌન રહેવાની શક્તિ રજૂઆત કરવાની કળા અથવા અભિવ્યક્તિ બૂમો પાડવાની આદત

જવાબ: રજૂઆત કરવાની કળા અથવા અભિવ્યક્તિ

13. 'ના બોલવામાં નવ ગુણ' - આ કહેવત ક્યારે સુસંગત બને?

જ્યારે ઘણું બધું બોલવું હોય. જ્યારે મૌન રહેવાથી કોઈ મુશ્કેલી ટળતી હોય. જ્યારે નવ અંકો યાદ રાખવાના હોય. જ્યારે ભાષણ આપવાનું હોય.

જવાબ: જ્યારે મૌન રહેવાથી કોઈ મુશ્કેલી ટળતી હોય.

14. 'ધીરજના ફળ મીઠાં' - આ કહેવત નીચેનામાંથી કોની વિરુદ્ધ છે?

સંતોષ એ મોટું સુખ છે ઉતાવળ સો બાવરા કાળજી કામને દીપાવે ધીમે ધીમે તે ગજ ગજ કાપે

જવાબ: ઉતાવળ સો બાવરા

15. 'સંપ ત્યાં જંપ' - આ કહેવતનો અર્થ શું છે?

એકતામાં શાંતિ અને વિજય છે. ઝઘડો કરવાથી શાંતિ મળે. છૂટા પડવાથી સુખ મળે. ગમે ત્યાં જઈને શાંતિથી સૂવું.

જવાબ: એકતામાં શાંતિ અને વિજય છે.

16. 'ટીપે ટીપે સરોવર ભરાય' - આ કહેવત કઈ બાબત પર ભાર મૂકે છે?

પાણીનો બગાડ બચત અથવા નાની મહેનતની એકત્રિત શક્તિ વરસાદનું મહત્વ દરિયાનું પાણી

જવાબ: બચત અથવા નાની મહેનતની એકત્રિત શક્તિ

17. 'પાણી પહેલા પાળ બાંધવી' - આ કહેવતનો અર્થ જણાવો.

પૂર આવ્યા પછી બચાવ કરવો. મુશ્કેલી આવે તે પહેલાં જ સાવચેતીના પગલાં લેવા. નદી કિનારે પાળ બનાવવી. તરસ લાગે ત્યારે કૂવો ખોદવો.

જવાબ: મુશ્કેલી આવે તે પહેલાં જ સાવચેતીના પગલાં લેવા.

18. 'ગામ હોય ત્યાં ઉકરડો પણ હોય' - આ કહેવતનો અર્થ શું?

ગામમાં સફાઈ હોતી નથી. જ્યાં સમૂહ હોય ત્યાં થોડી ખામી કે ખરાબ તત્વો પણ હોવાના જ. ઉકરડા ગામની બહાર હોવા જોઈએ. ગામમાં કચરો ન નાખવો.

જવાબ: જ્યાં સમૂહ હોય ત્યાં થોડી ખામી કે ખરાબ તત્વો પણ હોવાના જ.

19. 'ખાલી ચણો વાગે ઘણો' - આ કહેવત કઈ વ્યક્તિ માટે વપરાય છે?

જે ચણા ખાતો હોય. ઓછું જ્ઞાન છતાં વધારે દેખાવ કરનાર વ્યક્તિ માટે. જે ખૂબ અવાજ કરતો હોય. મહેનત વગરનું ફળ મેળવનાર માટે.

જવાબ: ઓછું જ્ઞાન છતાં વધારે દેખાવ કરનાર વ્યક્તિ માટે.

20. 'ભેંસ આગળ ભાગવત' - આ કહેવતનો સાચો અર્થ કયો?

ભેંસને વાર્તા સંભળાવવી. અણસમજુ કે જ્ઞાન ન ધરાવતા માણસને ઉપદેશ આપવો નકામો છે. પુરાણ વાંચવું. ભેંસના દૂધ વિશે વાત કરવી.

જવાબ: અણસમજુ કે જ્ઞાન ન ધરાવતા માણસને ઉપદેશ આપવો નકામો છે.

21. 'નરસિંહ મહેતાની હુંડી' જેવો જ ભાવ કઈ કહેવતમાં છે?

ભગવાન જે કરે તે સારું જ કરે રામ રાખે તેને કોણ ચાખે હરિ તેવા હરિજન મન ચંગા તો કથરોટ મેં ગંગા

જવાબ: રામ રાખે તેને કોણ ચાખે

22. 'ઉગ્યો તે આથમે' - આ જીવનના કયા શાશ્વત સત્ય તરફ નિર્દેશ કરે છે?

સૂર્યોદય અને સૂર્યાસ્ત જન્મ અને મૃત્યુ નિશ્ચિત છે ચંદ્રનું વધવું-ઘટવું આકાશનું નિરીક્ષણ

જવાબ: જન્મ અને મૃત્યુ નિશ્ચિત છે

23. 'કડવું ઓસડ મા જ પાય' - અહીં 'મા' એટલે શું સમજવું?

સાક્ષાત માતા હિતેચ્છુ વ્યક્તિ (જે ભલે કડવું કહે પણ તે આપણા સારા માટે જ હોય) ડોક્ટર નર્સ

જવાબ: હિતેચ્છુ વ્યક્તિ (જે ભલે કડવું કહે પણ તે આપણા સારા માટે જ હોય)

24. 'પારકા ઘરે લવારી' - આ કહેવતનો ઉપયોગ ક્યારે થાય?

જ્યારે મહેમાન લાંબુ બોલે ત્યારે. પોતાની મિલકત ન હોવા છતાં તેની પર હક જમાવવો કે બડાઈ મારવી. લવારી એટલે વાતો કરવી. બીજાના ઘરે જવું ન જોઈએ.

જવાબ: પોતાની મિલકત ન હોવા છતાં તેની પર હક જમાવવો કે બડાઈ મારવી.

25. 'લોઢું લોઢાને કાપે' - આનો અર્થ શો?

લોખંડની કરવત સમાન શક્તિશાળી જ સામસામે ટક્કર ઝીલી શકે. હથિયાર બનાવવાની રીત શત્રુતાનો અંત

જવાબ: સમાન શક્તિશાળી જ સામસામે ટક્કર ઝીલી શકે.

26. 'સો મણનું તેલ અને રાધા નાચે' - આ કહેવત કઈ બાબત તરફ નિર્દેશ કરે છે?

રાધાનું નૃત્ય અશક્ય શરતો મૂકવી (જે પૂરી ન થાય અને કામ પણ ન થાય) તેલનો જથ્થો આનંદનો પ્રસંગ

જવાબ: અશક્ય શરતો મૂકવી (જે પૂરી ન થાય અને કામ પણ ન થાય)

27. 'જીવતો નર ભદ્રા પામે' - આમાં 'ભદ્રા' એટલે શું?

એક નદી કલ્યાણ અથવા સુખ ડર ગરીબાઈ

જવાબ: કલ્યાણ અથવા સુખ

28. 'વાવે તેવું લણે' - અહીં 'લણે' નો અર્થ શું?

બીજ રોપવા પાક કાપવો અથવા ફળ મેળવવું પાણી પાવું ખાતર નાખવું

જવાબ: પાક કાપવો અથવા ફળ મેળવવું

29. 'ઝેરના પારખા ન હોય' - આ કહેવત શું સાવચેતી આપે છે?

ઝેર પીવાથી મૃત્યુ થાય. અમુક વસ્તુઓ સીધી રીતે જ હાનિકારક હોય તેને અજમાવી ન જોવાય. લેબોરેટરીમાં તપાસ કરવી. સાપ કરડવો.

જવાબ: અમુક વસ્તુઓ સીધી રીતે જ હાનિકારક હોય તેને અજમાવી ન જોવાય.

30. 'ઘડો લાડવો' થઈ જવો - આ કહેવત ક્યારે વપરાય?

જ્યારે લાડવા જમવાના હોય. જ્યારે બધું કામ પૂરું થઈને સફળ પરિણામ મળે ત્યારે. ઘડો ફૂટી જાય ત્યારે. રસોઈ બગડી જાય ત્યારે.

જવાબ: જ્યારે બધું કામ પૂરું થઈને સફળ પરિણામ મળે ત્યારે.

31. 'સૂકા ભેગું લીલું પણ બળે' - આ કહેવત કઈ સાવચેતી આપે છે?

લાકડાં સળગાવવાની રીત ખરાબ માણસના સંગાથમાં સારા માણસે પણ દંડ ભોગવવો પડે. ખેતીનું નુકસાન અગ્નિશમન સેવા

જવાબ: ખરાબ માણસના સંગાથમાં સારા માણસે પણ દંડ ભોગવવો પડે.

32. 'વધે તે વહેંચાય' - આ કહેવત કઈ ભાવના સૂચવે છે?

લોભ ઉદારતા અને વહેંચણીની ભાવના વ્યર્થ બગાડ સંગ્રહખોરી

જવાબ: ઉદારતા અને વહેંચણીની ભાવના

33. 'નહીં ઘરના કે નહીં ઘાટના' - આ પરિસ્થિતિ ક્યારે સર્જાય?

જ્યારે પ્રવાસમાં હોઈએ ત્યારે. જ્યારે બે પક્ષની વચ્ચે રહેતા ક્યાંયના પણ ન રહીએ ત્યારે. જ્યારે નવું ઘર ખરીદ્યું હોય. નદી કિનારે ફરતા હોઈએ ત્યારે.

જવાબ: જ્યારે બે પક્ષની વચ્ચે રહેતા ક્યાંયના પણ ન રહીએ ત્યારે.

34. 'મોરના ઈંડા ચીતરવા ન પડે' - આ કહેવતનો ભાવાર્થ જણાવો.

ચિત્રકળાનું મહત્વ સંસ્કારી મા-બાપના સંસ્કાર સંતાનમાં આપોઆપ ઉતરી આવે. મોરના પીંછા સુંદર હોય છે. ઈંડા સફેદ હોય છે.

જવાબ: સંસ્કારી મા-બાપના સંસ્કાર સંતાનમાં આપોઆપ ઉતરી આવે.

35. 'હાથના કર્યા હૈયે વાગે' - આનો અર્થ શો?

હૃદય રોગ પોતાની ભૂલનું પરિણામ પોતે જ ભોગવવું પડે. હસ્તકળામાં નિપુણતા તાળી વગાડવી

જવાબ: પોતાની ભૂલનું પરિણામ પોતે જ ભોગવવું પડે.

36. 'દયા ડાકણને ખાય' - આ કહેવત કઈ સાવચેતી આપે છે?

ડાકણથી ડરવું જોઈએ. અયોગ્ય પાત્ર પર દયા કરવાથી પોતાનું જ નુકસાન થાય. દયા એ ધર્મનું મૂળ છે. ભૂત-પ્રેતની વાર્તા.

જવાબ: અયોગ્ય પાત્ર પર દયા કરવાથી પોતાનું જ નુકસાન થાય.

37. 'મામાના ઘર કેટલે, દીવો બળે એટલે' - આનો ગૂઢ અર્થ શો?

મામાનું ઘર નજીક છે. થોડા જ સમયમાં પરિણામ સામે આવવાનું જ છે (સત્ય છૂપું ન રહે). રાત્રે દીવો કરવો. રસ્તો ભૂલી જવો.

જવાબ: થોડા જ સમયમાં પરિણામ સામે આવવાનું જ છે (સત્ય છૂપું ન રહે).

38. 'વરને કોણ વખાણે, વરની મા' - આ કહેવતનો અર્થ શું?

લગ્ન પ્રસંગની વાત પોતાની જ વ્યક્તિના વખાણ કરવા એ સ્વાભાવિક પણ ઘણીવાર અર્થહીન હોય. માતાનો પ્રેમ કન્યાના વખાણ

જવાબ: પોતાની જ વ્યક્તિના વખાણ કરવા એ સ્વાભાવિક પણ ઘણીવાર અર્થહીન હોય.

39. 'ચોરની મા કોઠીમાં મોઢું નાખીને રડે' - આ કહેવત ક્યારે વપરાય?

ચોરી થઈ હોય ત્યારે. જ્યારે ગુનો કે શરમ એવી હોય કે જાહેરમાં રડી પણ ન શકાય. અનાજની કોઠી ખાલી હોય ત્યારે. બાળક ખોવાઈ જાય ત્યારે.

જવાબ: જ્યારે ગુનો કે શરમ એવી હોય કે જાહેરમાં રડી પણ ન શકાય.

40. 'સાચને આંચ નહીં' - આ કહેવત શું દર્શાવે છે?

સત્યને કોઈ ડર હોતો નથી. જૂઠ બોલવું નકામું છે. અગ્નિથી બચવું. પ્રામાણિકતા અને ગરીબાઈ.

જવાબ: સત્યને કોઈ ડર હોતો નથી.

41. 'લંકાની લાડી અને ઘોઘાનો વર' - આ કહેવત કયા સંદર્ભમાં વપરાય છે?

લાંબી મુસાફરી બે દૂરની અને અસંગત વસ્તુઓ કે વ્યક્તિઓનું જોડાણ. લગ્નનું ગીત વેપારનું સાહસ

જવાબ: બે દૂરની અને અસંગત વસ્તુઓ કે વ્યક્તિઓનું જોડાણ.

42. 'કૂતરાની પૂંછડી વાંકી તે વાંકી' - આ કહેવત માનવ સ્વભાવ વિશે શું કહે છે?

કૂતરાનો સ્વભાવ મૂળભૂત સ્વભાવ ક્યારેય બદલાતો નથી. પૂંછડી સીધી ન થાય. પ્રાણી પ્રેમ.

જવાબ: મૂળભૂત સ્વભાવ ક્યારેય બદલાતો નથી.

43. 'જેવી દ્રષ્ટિ તેવી સૃષ્ટિ' - આનો અર્થ શો?

આંખની દ્રષ્ટિ જેવો આપણો જોવાનો અભિગમ હશે, તેવું જ આપણને જગત દેખાશે. સૃષ્ટિનું સર્જન ચશ્મા પહેરવા.

જવાબ: જેવો આપણો જોવાનો અભિગમ હશે, તેવું જ આપણને જગત દેખાશે.

44. 'તેલ જુઓ, તેલની ધાર જુઓ' - આ ક્યારે બોલાય છે?

રસોઈ કરતી વખતે. ઉતાવળ કરવાને બદલે પરિસ્થિતિનો પ્રવાહ પારખીને કામ કરવું. તેલની ખરીદી કરતી વખતે. દીવો પ્રગટાવતી વખતે.

જવાબ: ઉતાવળ કરવાને બદલે પરિસ્થિતિનો પ્રવાહ પારખીને કામ કરવું.

45. 'હાથીના દાંત ચાવવાના જુદા અને બતાવવાના જુદા' - આ કહેવત શું સૂચવે છે?

હાથીનું કદ દંભી કે કપટી માણસના કહેવા અને કરવા વચ્ચે મોટો તફાવત હોય. હાથીના દાંત કિંમતી હોય છે. પ્રાણી સંગ્રહાલયની મુલાકાત.

જવાબ: દંભી કે કપટી માણસના કહેવા અને કરવા વચ્ચે મોટો તફાવત હોય.

46. 'ઉતાવળ સો બાવરા, ધીરજ સો ગંભીર' - અહીં 'બાવરા' એટલે શું?

બુદ્ધિશાળી પાગલ અથવા બેબાકળા બહાદુર શાંત

જવાબ: પાગલ અથવા બેબાકળા

47. 'ગયેલું નાણું પાછું આવે, પણ ગયેલી વેળા પાછી ના આવે' - આ કોનું મહત્વ સમજાવે છે?

પૈસાનું સમયનું નસીબનું મુસાફરીનું

જવાબ: સમયનું

48. 'આંગળી આપતા પહોંચો પકડવો' - આ કહેવતનો અર્થ શું?

હાથ મિલાવવો. થોડી મદદ મળતા વધારે લાભ ઉઠાવવાની કોશિશ કરવી. આંગળી ચીંધવી. કુસ્તી લડવી.

જવાબ: થોડી મદદ મળતા વધારે લાભ ઉઠાવવાની કોશિશ કરવી.

49. 'સાપ ગયા અને લીસોટા રહ્યા' - આ ક્યારે કહેવાય?

સાપ પકડાય ત્યારે. તક જતી રહે પછી વ્યર્થ પ્રયત્ન કરવા કે યાદોમાં રહેવું. જંગલમાં ફરતી વખતે. ડર લાગતો હોય ત્યારે.

જવાબ: તક જતી રહે પછી વ્યર્થ પ્રયત્ન કરવા કે યાદોમાં રહેવું.

50. 'લોઢું ગરમ હોય ત્યારે જ ઘણ મારો' - આનો અર્થ શો?

લુહારનું કામ શીખવું. યોગ્ય તકનો પૂરેપૂરો લાભ ઉઠાવવો. ગરમીમાં કામ ન કરવું. લોખંડ ગરમ કરવું.

જવાબ: યોગ્ય તકનો પૂરેપૂરો લાભ ઉઠાવવો.

Important:-For better result always use google cromeNote:-Please Always Check and Conform Above Details with The Official Website and Advertisement / Notification.